Anayasa Mahkemesi (AYM), Cumartesi Anneleri‘nin Galatasaray Meydanı’ndaki 700’üncü hafta buluşmasının yasaklanması ve buna yönelik polis saldırısı nedeniyle toplantı ve gösteri yürüyüşü düzenleme hakkının ihlal edildiğine karar verdi.
Cumartesi Anneleri’nden Maside Ocak’ın 2019 yılında yaptığı bireysel başvurusuna ilişkin kararını açıklamayan AYM, ayrıca kararın bir örneğini de “yeni ihlallerin önlenmesi için” Beyoğlu Kaymakamlığı’na gönderdi. Kararda, “Grubun kaybolan yakınlarının bulunması ve kamuoyunda farkındalık yaratılması amacına yönelik oturma eylemi ve basın açıklaması yapmak istemesi demokratik bir toplumda saygı ile karşılanmalıdır” denildi. AYM’nin bu kararı emsal niteliği taşırken, annelerin ve insan hakları savunucularının eylemi engellenmeye devam etti. Bunun üzerine İnsan Hakları Derneği (İHD), AYM Genel Sekreterliği’ne yeni bir başvuruda bulunacaklarını ve kararın uygulanması için gerekli girişimlerde bulunmalarını isteyeceklerini belirtti.
EYLEMLER TÜM KENTLERE YAYILDI
Her hafta İstanbul’da Galatasaray Meydanı’nın da açıklama yapmak isteyen kayıp yakınları ve hak savunucularına destek amaçlı birçok kentte de eş zamanlı açıklama yapılıyor. Her cumartesi günü açıklama yapılan kentlerden Van’da ise hak savunucuları polis tarafından engellenmeye çalışılıyor. Van Valiliği, basın açıklamalarının olduğu cumartesi ve pazar günleri için her hafta “eylem etkinlik yasağı” getiriyor. Yasak kararını gerekçe gösteren polisler de açıklamaya izin vermiyor.
Uygulamaya tepki gösteren İHD Van Şube Yöneticisi Avukat Necdet Ceyhan, yasak kararının Anayasaya aykırı olduğunu ve bir an önce bu karardan vazgeçilmesi gerektiğini belirtti.
“HUKUKA AYKIRI”
AYM’nin Galatasaray Meydanı’nda eylemin yapılması yönünden bir karar verdiğini hatırlatan Ceyhan, buna rağmen polislerin yapılmak istenilen açıklamayı engellendiğini söyledi. Polislerin bir an önce AYM’nin kararını uygulaması gerektiğini ifade eden Ceyhan, “Cumartesi Anneleri’ne İHD olarak destek vermekteyiz. Yapılan eylemlere karşı valiliklerin aldığı yasak kararı tamamen hukuka aykırıdır. Bu kararların gerekçelerine baktığımızda tamamen keyfilik söz konusudur. Bu keyfi kararlardan derhal dönülmesini istiyoruz” dedi.
Cumartesi Anneleri’nin eylemlerinin yasaklanmasının hak ihlali olduğuna dikkat çeken Ceyhan şöyle dedi:
Anayasa Mahkemesi’nin bu konuda vermiş olduğu ihlal kararı var. Anayasa’nın 34. Maddesi’ndeki ‘Toplantı ve gösteri yürüyüşünün engellenmesi hakkı’nın ihlal edildiğini görüyoruz. Bu eylemler tamamen barışçıl eylemlerdir. Bu nedenle Anayasa’nın almış olduğu bu kararların kolluk kuvvetlerince uygulanması gerektiği kanaatindeyiz. Çünkü gerek taraf olduğumuz Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi, gerekse uluslararası sözleşmelere baktığımızda bu kararların net olarak uygulanması gerekir. Ancak hem İstanbul’da hem diğer illerde yapılan eylemlerin engellenmesi ve Anayasa Mahkemesi’nin kararlarının uygulanmaması bir hukuk garabetidir. Bu hukuk dışı uygulamalardan bir an önce dönülmesi gerekiyor. Kolluk ise devleti yönetenlerin yasaklarından güç alıyor. İstanbul’da olduğu gibi aynı hak ihlalleri Wan’da da uygulanmaya başlandı.
Van Valiliği’nin her hafta 2 günlük yasak kararının tamamen keyfi bir karar olduğunu ifade eden Ceyhan, “Bu konuda gereken tüm yasal yollara başvuracağız. Çünkü yaptığımız eylemler tamamen hukuka uygundur. Cumartesi günleri eylemlerimizi yapmaya devam edeceğiz.” dedi.
(MA)
